Home / Uncategorized / Kreatin Kinaz (CK) Nedir? Kreatin Kinaz (CK) Neden Yükselir?

Kreatin Kinaz (CK) Nedir? Kreatin Kinaz (CK) Neden Yükselir?

 Kreatin Kinaz (CK) Nedir Kreatin Kinaz (CK) Neden Yükselir
            Farklı
doku ve hücrelerde üretilen bir tür enzim olan kreatin kinaz, vücut enerjisini
sağlamakla görevlidir. Kan testi ile yapılan ölçümlerde kreatin kinaz yüksekliği belirlenmesi halinde kaslarda olası bir
sorunun varlığından söz edilebilir. Normal CK değeri; litrede 10-120
mikrogramdır.
Test teknikleri ve kişisel özelliklere göre sağlıklı aralık
değişkenlik gösterebilir. Yüksek enerjiye sahip fosfatların ilgili bölgelere
taşınmasını sağlayan kreatin kinaz enzimi, kalp kası ve sinir dokusunun ana
kaynağı olarak gösterilebilir.


(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});


(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});

 Kreatin Kinaz (CK) Nedir?

            Kalp ve iskelet kasının yanı sıra
beyin dokusunda da bulunan bir çeşit enzim açıklaması kreatin kinaz (CK) nedir sorusuna cevap olarak verilebilir. Kalp ve
iskelet kasında yüksek miktarda, beyin dokusunda ise düşük miktarda bulunan
enzim, tıp dilinde kısaca CK olarak tanımlanır. Myokard ve iskelet kasında
oluşan bir hasarın tespiti için kreatin kinaz testi ölçümlerine bakarak
değerlendirme yapılabilir. Üç farklı izoenzimden oluşan dokunun;
  1.   CKMM ölçümü
    iskelet kasında
  2.   CKMB ölçümü
    iskelet ve kalp kasında ve
  3.   CKBB ölçümü beyin
    dokusunda hasar olup olmadığını gösterir.

            Kreatin kinaz
yüksekliği
kas hasarının göstergesidir. Bu değerin aniden yükselmesi
halinde yakın zamanda oluşan bir kas hasarından bahsedilirken, düzenli
aralıklarla tekrar edilen testteki değerin yüksek çıkması halinde süregelen bir
kas sorunun varlığından şüphelenilir. Bu durum kalp sorunlarına işaret eder.
Normal zamanda kanda düşük seviyelerde bulunan CK değeri, kas hasarı meydana
geldiği zaman hasar alan hücreden salgılanmaya başlar ve kana karışır. Kalp
kası hasarından 6 saat sonra kanda yükselmeye başlayan değer ilk 24 saat içinde
tavan seviyeye ulaşır.

  CK Değeri Hangi Sağlık Sorunun Tespitinde Kullanılır?

            Kreatin kinaz ölçümü günü her
saatinde yapılabilen basit bir kan testidir. Doğru sonucun elde edilebilmesi
için hastanın aç olmasına gerek yoktur. Kas içine yapılacak herhangi bir enjeksiyon
değerin artmasına neden olabileceği için uygulama öncesinde bu konuya dikkat
edilmesi son derece önemlidir. Myokard infarktüsü tanısında kullanılabilen CK
değeri aynı zamanda inflamatuar iskelet kası hastalıkları için de önemli bir
değer olarak kabul edilir. Bu ölçümlere bakarak klinik semptomlar ortaya
çıkmadan da hastalığın erken teşhisi konabilir. Reye’s sendromu olarak da
bilinen santral sinir sistemi hastalıkların da da CK değerinin yükselmesi
görülebilir. Myokard infarktüsü tanısında 0’e yakın doğru tespitler yapan test,
bu tür şüphelerde güvenli bir şekilde kullanılabilir.

 Kreatin Kinaz Neden Yükselir?

            Kreatin kinaz neden
yükselir
sorusuna verilecek en önemli cevaplar arasında Rabdomiyoliz adı
verilen kas proteininin idrara sızması hastalığı sayılabilir. Kasına darbe
alanlarda, ileri derecede yanığa maruz kalanlarda, ağır fiziksel aktivite
yapanlarda, genetik kas hastalıklarında, çocuk istismarında, uzun süreli
komada, kokain zehirlenmesinde ve bazı tür yılanların ısırması sonucunda rabdomiyolize
bağlı olarak kreatin kinaz yüksekliği görülebilir. Bu durumda standart
değerlerin 100 katına kadar yükselme söz konusu olabilir.
            Göğüs ağrısına eşlik eden CK değeri
yüksekliği kısa bir süre önce hastanın kalp krizi geçirdiğinin göstergesidir. Kas
kütlesi fazla olan kişilerde tespit edilen değerin sağlıklı aralıktan daha
yüksek olması son derece normaldir. Bu nedenle CK değeri erkeklerde kadınlara
oranla daha yüksektir. Kreatin kinaz
neden yükselir
sorusuna cevap olan ancak nadir görülen diğer sağlık
sorunları arasında;
  1.   Genetik bir
    kas-sinir sorunu olan Kennedy hastalığı,
  2.   Beyin hasarları,
  3.   Alkol koması,
  4.   İnme geçirilmesi
    ve
  5.   Elektrik şokları
    sayılabilir.

 CK Yüksekliğinde Nasıl Bir Tedavi Planı Uygulanır?

            Temel olarak beslenmenin dikkatle
değerlendirilmesi gerekir. Kolesterol düşürecek gıdaların tercih edilmesi olası
kalp sorunları için de en doğru tedbir olacaktır. Düzenli olarak; ceviz, badem,
enginar, brokoli, havuç, erik ve yulaflı gıdalar tüketilmesi tavsiye edilir.
Kalp dostu olduğu bilinen sarımsak, gingko bloba destekleri, magnezyum, A ve C
vitamini açısından zengin bir diyet, protein alımı ve alkolden uzak bir yaşam
CK değeri yüksek çıkan hastaların dikkat etmesi gereken beslenme alışkanlıkları
olarak gösterilebilir.
            Egzersizlerin
düzenlenmesinin önemi;
yoğun ve ağır egzersiz programı CK değerinin
artmasına neden olur. Egzersiz öncesinde ısınmak ve testten önceki 5 gün
boyunca yoğun bir programdan uzak kalmak test sonucunun en doğru değere yakın
çıkmasını sağlar. Düzenli spor yapan kişilerin en az bir hafta boyunca bu
tempodan uzaklaşması ve egzersizler önce ısınmak için kendine yeterli zamanı
ayırması yükselen değerlerin kısa süre içinde normal seviyelere inmesine
yardımcı olacaktır. CK yüksekliğine neden olan ilaç kullanan kişilerin bu
konuyu hekimleri ile konuşmaları gerekir.
            Kreatin kinaz nedir
yüksekliği halinde neler yapılmalıdır
kadar önemli olan bir diğer soru da CK
düşüklüğünün neden yaşandığıdır. Bu değerin düşük olması yükseklik kadar kesin
bir sonuç için yeterli olmasa da ileri derecede hareketsiz bir yaşam ve kas
zayıflığının en temel işaretidir. Hamilelerde, eklem iltihabı sorunu
yaşayanlarda, sık bayılanlarda, alkolden kaynaklı karaciğer hastalığı olanlarda
CK değerlerinin düşük olmasına rastlanır. Çoklu organ yetmezliği yaşayanlarda,
meme kanserine yakalanmış kişilerde ve bazı romatizmal hastalıklarda kreatin
kinazın düştüğü gözlemlenebilir.


(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});


(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});

Check Also

NEU Nedir? NEU Düşüklüğü ve Yüksekliği Hangi Sorunları Gösterir

            Neu (Netrofiller), vücut içerisinde bulunan enfeksiyonu atmak amacıyla görevli …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir